Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yürütülen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi kapsamında hayata geçirilecek olan 'vatandaşlık maaşı' uygulamasının ilk ödeme tarihine ilişkin ayrıntılar netleşti. Proje kapsamında, gelir düzeyi belirli bir seviyenin altında olan hanelere yönelik desteklerin 2027 yılının ilk çeyreğinde ödenmeye başlanması planlanıyor. Yaklaşık 1,5 trilyon liralık bir bütçeyle hayata geçirilmesi hedeflenen sistemin ilk etapta 2,5 milyon haneye ulaşması amaçlanıyor.
Vatandaşlık maaşı alabilmek için hane halkının gelirinin, en düşük emekli aylığı olan 23 bin 552 TL'nin altında olması gerekecek. Bu kriteri karşılamayan ve geliri en düşük emekli maaşını aşan aileler bu destekten yararlanamayacak. Yardım miktarı da hanelerin gelir durumuna göre farklılık gösterecek.
Yardım verilecek ailelerin belirlenmesinde özel koşullar ve bölgesel ihtiyaçlar da dikkate alınacak. İstanbul ve Ankara gibi büyükşehirlerde yaşayanlara kira desteği sağlanırken, Ağrı, Kars, Diyarbakır gibi soğuk iklim bölgelerinde doğal gaz ve elektrik faturaları için destekler önceliklendirilecek. Kırsal bölgelerde ise temel tüketim malzemelerini kapsayan gıda destekleri sunulacak. Ayrıca, sürekli bakıma muhtaç bireylerin, kronik hastaların ve yalnız yaşayan yaşlıların bulunduğu hanelere de öncelik tanınacak.
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları'nın mevcut veri tabanı, SGK, Gelir İdaresi Başkanlığı, Tapu ve Kadastro ile banka hesap hareketleri verileriyle entegre çalışacak. Hak sahiplerine özel olarak tahsis edilecek 'Vatandaşlık Maaşı Kartı' ile tüm yardımlar tek bir kartta toplanacak. Vatandaşlar, karttaki bakiyenin bir kısmını nakit olarak çekebilecek, kalan kısmıyla da anlaşmalı noktalardan temel gıda ve temizlik ürünlerini indirimli olarak temin edebilecek. Sistem, hane gelirlerini her ay elektronik ortamda denetleyerek, geliri belirlenen sınırın üzerine çıkan ailelerin ödemelerini otomatik olarak sonlandıracak.
Vatandaşlık maaşı uygulaması, ilk olarak belirlenecek pilot bölgelerde hayata geçirilecek. Pilot illerin 2026 yılı sonuna kadar netleşmesi ve uygulamanın 2027 yılı içinde ülke genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor. Gelecek süreçte Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sunulacak yasa teklifi ile birlikte e-Devlet portalı ve Sosyal Dayanışma ve Yardımlaşma Vakıfları aracılığıyla başvurular kabul edilecek.
