İran ile Ukrayna arasında Hazar Denizi'nde vurulan ticari bir gemi nedeniyle başlayan gerilim, saldırı planının iptal edildiği yönündeki yeni bir açıklamayla yeniden gündeme geldi. İran devlet televizyonuna konuşan üst düzey askeri danışman Muhsin Rızai, Ukrayna topraklarındaki üç ayrı noktaya yönelik askeri hazırlıkların tamamlandığını ancak Ukrayna'nın özür dilemesinin ardından operasyonun durdurulduğunu belirtti.
Rızai'nin açıklamalarına göre, İran Silahlı Kuvvetleri Ukrayna'daki üç hedefi vurmak için hazırlıklarını tamamlamıştı. Ancak bu hedeflerin hangi şehirlerde veya bölgelerde bulunduğu, askeri mi yoksa sivil nitelikte mi olduğu ve operasyonda kullanılacak silahlar hakkında detaylı bilgi paylaşılmadı. Saldırının planlanan tarihi de açıklanmadı. Bu açıklama, Tahran yönetiminin daha önce yalnızca değerlendirme aşamasında olduğu öne sürülen misilleme seçeneğinde hazırlıkları ileri bir noktaya taşıdığını göstermektedir.
Söz konusu açıklama, İran'ın Ukrayna'ya yönelik doğrudan askeri müdahale ihtimalini ilk kez bu kadar net bir şekilde dile getirmesi açısından önem taşımaktadır. İran ile Ukrayna arasındaki gerilim, 25 Temmuz'da Hazar Denizi'nde İran bağlantılı bir ticari geminin insansız hava araçlarıyla hedef alınmasıyla tırmanmıştı. Tahran yönetimi, saldırıda bir mürettebatın hayatını kaybettiğini ve bir kişinin yaralandığını bildirmişti. İran, saldırıdan Ukrayna'yı sorumlu tutarken, Kiev yönetimi olayın kasıtlı olmadığını İranlı yetkililere iletmişti.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, saldırıyı ülkesinin vatandaşlarına ve çıkarlarına yönelik kabul edilemez bir eylem olarak nitelendirmiş ve Tahran yönetimi, Ukrayna'dan gemide meydana gelen hasar için tazminat ödenmesini talep etmişti. Muhsin Rızai, üç hedefe yönelik operasyonun Ukrayna'nın özrü üzerine durdurulduğunu ifade etse de, Kiev yönetiminin kamuoyuna açık resmi bir özür açıklaması yayımladığına dair bir bilgi bulunmamaktadır. Ukrayna tarafı daha önce İranlı geminin kasıtlı olarak hedef alınmadığını ve olayın istenmeyen bir sonuç olduğunu belirtmişti. Rızai'nin açıklaması, bu diplomatik temasların Tahran tarafından özür olarak kabul edildiğine işaret etmektedir. Ukrayna yönetiminden bu iddiaya henüz doğrudan bir yanıt gelmemiştir.
Temmuz ayı sonunda uluslararası basında yer alan haberlerde, İran'ın Ukrayna'daki bir limana sınırlı güçte balistik füze saldırısı düzenlemeyi değerlendirdiği öne sürülmüştü. Saldırının büyük çaplı hasardan çok Kiev yönetimine sembolik bir mesaj göndermeyi amaçladığı iddia edilmişti. Yoğun diplomatik temasların ardından söz konusu seçeneğin askıya alındığı belirtilmişti. Rızai'nin son açıklaması, planın tek bir limanla sınırlı olmadığını ve üç ayrı hedef için hazırlık yapıldığını ortaya koymuştur. Bu durum, önceki haberlerde yalnızca değerlendirme aşamasında olduğu belirtilen saldırı seçeneğinin, İranlı yetkilinin anlatımına göre uygulamaya daha yakın bir seviyeye ulaştığını göstermektedir.
İran ile Ukrayna arasındaki ilişkiler, Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle uzun süredir gergin bir seyir izlemektedir. Kiev yönetimi, İran'ı Rusya'ya askeri destek sağlamakla suçlamakta, Tahran ise bu suçlamaları reddetmektedir. Hazar Denizi'ndeki gemi saldırısı, iki ülke arasındaki gerilimi doğrudan askeri çatışma ihtimaline taşıyan yeni bir boyut eklemiştir. İran'ın saldırı planından vazgeçtiğini açıklaması kısa vadede gerilimi azaltmış olsa da, tazminat talebi ve sorumluluk tartışması henüz sonuçlanmamıştır.
