Uluslararası piyasalarda yaşanan jeopolitik gelişmeler, akaryakıt fiyatlarında önemli dalgalanmalara neden oluyor. Özellikle Orta Doğu'daki gerilim ve Hürmüz Boğazı'ndaki durum, petrol fiyatlarını doğrudan etkiliyor.
Bankacılık devi Goldman Sachs tarafından yapılan bir analizde, Hürmüz Boğazı'ndan petrol sevkiyatının uzun süre aksaması durumunda Brent petrol fiyatının dördüncü çeyrekte varil başına 120 doları aşabileceği öngörüldü. Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde, Türkiye'de akaryakıt fiyatlarının litre başına 100 lirayı geçebileceği belirtildi.
Goldman Sachs analistleri, Ortadoğu'da artan jeopolitik riskler ve Basra Körfezi'nden petrol akışının savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 45'inin altına gerilemesinin fiyatları yukarı yönlü etkilediğini ifade etti. Bankanın temel senaryosunda ise bölgedeki gerilimin azalacağı ve Brent petrolün yılın son çeyreğinde ortalama 80 dolar, 2027'de ise 75 dolar seviyesinde işlem göreceği tahmin ediliyor.
Analistler, Hürmüz Boğazı'ndaki olası aksamaların yanı sıra Kızıldeniz'deki sevkiyat kesintilerinin de petrol fiyatlarına yönelik riskleri artırdığını vurguladı. ABD ile İran arasındaki çatışmaların yeniden alevlenmesi ve İran destekli grupların petrol sevkiyatlarını engelleme tehditleri, küresel enerji piyasalarındaki oynaklığı artırdı. Bu gelişmelerin ardından Brent petrol 91 dolar seviyesinin üzerine çıktı.
Raporda, Kızıldeniz üzerinden yapılan sevkiyatların, Basra Körfezi'nden çıkışı aksayan ham petrolün uluslararası müşterilere ulaştırılmasında kritik bir rol oynadığına dikkat çekildi. İkinci çeyrekte küresel petrol stoklarındaki düşüşün, piyasayı olası arz şoklarına karşı daha kırılgan hale getirdiği belirtildi. Öte yandan, Çin'in petrol ithalatındaki zayıflama ve talebin yüksek fiyatlara karşı daha hassas hale gelmesinin, olası fiyat yükselişlerini sınırlayabilecek unsurlar arasında yer aldığı aktarıldı.
Goldman Sachs, Orta Doğu ve Rusya kaynaklı jeopolitik risklere karşı korunmak isteyen yatırımcılara yönelik olarak, Aralık 2026-Mart 2027 dönemini kapsayan Avrupa dizel zaman farkı pozisyonlarında uzun yönlü strateji önerdi. Avrupa dizel piyasasının savaş öncesinde de sıkı bir arz görünümüne sahip olduğu, Ukrayna'nın Rus rafinerilerine yönelik saldırılarının sürdüğü, ayrıca kasırgalar, aşırı yaz sıcaklıkları ve ertelenen bakım çalışmalarının arz üzerinde ilave riskler oluşturduğu kaydedildi.
Brent petrolün varil fiyatının 120 dolara çıkması halinde, akaryakıt fiyatlarına zamların kaçınılmaz olacağı belirtildi. ABD-İran krizi tansiyonunun yeniden yükselmesiyle petrol fiyatları 70 dolardan 90 dolara yükselmişti. Bu durum, akaryakıta peş peşe zamları beraberinde getirmişti. Son 2 haftada benzin ve motorine toplamda 12 lira zam geldiği bilgisi paylaşıldı. Goldman Sachs'ın 120 dolar senaryosunun gerçekleşmesi durumunda, Türkiye'de akaryakıt fiyatlarının 100 lirayı aşabileceği öngörüsü paylaşıldı.
Petrolün dolar ile işlem görmesi nedeniyle, Dolar/TL kurunda yaşanacak olası bir yükselişin pompa fiyatını 95-102 TL bandının da üzerine çıkarabileceği ifade edildi. Devletin ÖTV tutarlarında indirime gitmesi gibi düzenlemelerin ise fiyat artışını yumuşatabileceği değerlendirmesi yapıldı.
