Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) İzmir Tıp Fakültesi Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimi Prof. Dr. Dilek Orbatu, okulların açılmasıyla artan bulaşıcı hastalık riskine karşı çocukların sağlığını korumada beslenme ve hijyenin önemini vurguladı. Prof. Dr. Orbatu, yeterli ve dengeli beslenen çocukların ek takviyeye ihtiyaç duymadığını belirtti.
Okulların açılmasıyla anaokulu ve ilköğretim çağındaki çocukların toplu alanlara daha fazla maruz kaldığını ifade eden Prof. Dr. Orbatu, bu dönemde bulaşıcı hastalık riskinin arttığını söyledi. Sağlıklı bir çocukta önceliğin bağışıklığı artırmak değil, mevcut fizyolojik dengeyi korumak olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Orbatu, gereksiz takviye veya ilaç kullanımının hatalara yol açabileceği konusunda uyardı.
Hastalıklarla mücadelede ilk adımın Sağlık Bakanlığı'nın Ulusal Çocuk Sağlığı Aşılama Programı'na uymak olduğunu belirten Prof. Dr. Orbatu, aşıların zamanında yapılmasının önemini dile getirdi. Yeterli ve dengeli beslenmenin bağışıklık sisteminin düzenli çalışması için en önemli faktör olduğunu kaydeden Prof. Dr. Orbatu, protein, karbonhidrat ve esansiyel yağ asitlerinin yeterli alımının çocukların gelişimi için kritik olduğunu söyledi. Ayrıca, çocuklara el yıkama alışkanlığının kazandırılması gerektiğini, bunun için su ve sabunla en az 20 saniye süren yıkamanın yeterli olacağını ifade etti. Suya ulaşılamayan durumlarda alkol bazlı dezenfektanların kullanılabileceğini ancak sık kullanımının önerilmediğini ekledi.
Prof. Dr. Orbatu, bulaşıyı önlemek amacıyla öksürürken tek kullanımlık mendil veya dirsek içinin kullanılması gerektiğini, okullarda ise ortak çatal, kaşık ve kişisel eşya kullanımının önüne geçilmesinin şart olduğunu belirtti. Uyku düzeninin de önemine dikkat çeken Prof. Dr. Orbatu, büyüme hormonu başta olmak üzere vücudu destekleyen hormonların gece salgılandığını hatırlattı. Hafta içi geç saatlere kadar ekran başında vakit geçiren çocukların uyku açığını hafta sonu kapatamayacağını ve uyku borcunun ertelenemeyeceğini vurguladı.
Ailelerin sıklıkla başvurduğu takviyeler hakkında da bilgi veren Prof. Dr. Orbatu, çocukta bir eksiklik veya yetmezlik yoksa ek D vitamini ve çinko takviyesinin solunum yolu enfeksiyonları veya ishalden korumadığını belirtti. 2025'te yayınlanan meta-analiz çalışmalarının da bu yönde sonuçlar gösterdiğini söyledi. Probiyotiklerin bağışıklığı tek başına güçlendireceği iddiasının bilimsel açıdan yüksek bir iddia olduğunu dile getirdi.
Tekrarlayan enfeksiyonlar ve gelişim geriliği gibi durumlarda çocuk hekimleri tarafından yapılacak aralıklı kontrollerin ve büyüme eğrilerinin takibinin önemine değinen Prof. Dr. Orbatu, sık zatürre, boğaz enfeksiyonu, büyüme geriliği, tekrarlayan apse veya sık hastaneye yatış durumlarında çocukların immün yetmezlik açısından detaylı incelenmesi gerektiğini ifade etti. Bu tür durumlarda aile öyküsünün de sorgulanması ve uzman hekim takibinde hareket edilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
