Birleşik Krallık'ta yaşlanma ve emeklilikte finansal güvence konusu, halkın gündeminde önemli bir yer tutuyor. Ülkede uygulanan ve en az %2,5 artış, enflasyon veya ortalama kazanç artışının en yükseği oranında emekli maaşlarının yükseltilmesini öngören 'üçlü kilit' formülü, 2011'den bu yana emekli maaşlarını çalışanların kazançlarından daha hızlı artırdı.
Ancak, konut maliyetlerindeki artışlar nedeniyle son on yılda emeklilerin yoksulluk oranında hafif bir yükseliş gözlemlendi. Buna rağmen, bu maliyetler göz önüne alındığında bile, emeklilerin çocuklu ailelere veya çalışan yaş grubundaki insanlara kıyasla göreli yoksulluk içinde olma olasılıkları daha düşük.
Üçlü kilit formülünün uygulanması, başlangıçta öngörülenden milyarlarca sterlin daha fazla maliyete yol açtı. Bu maliyetin daha da artması beklenirken, sistemin sürdürülebilir olup olmadığı veya adil olup olmadığı konusundaki tartışmalar uzun süredir devam ediyor. Andy Burnham'ın birkaç yıl içinde, devlet emekli maaşının en az enflasyon veya %2,5 oranında artırılacağı ve ortalama kazançlarla olan otomatik yıllık bağlantının kaldırılacağı yeni bir sistem başlatma niyeti bulunuyor. Bu durum, uzun vadede kazanç artışıyla uyumlu kalsa da, daha az cömert artışlar anlamına gelebilir.
Emeklilerin başka yollarla mağdur edilip edilmediği sorusu da önem taşıyor. Bu durumu ölçmenin bir yolu, tipik emekli maaşının çalışanların ortalama kazançlarına oranına bakmaktır. OECD'nin milenyumun başında doğanlar için farklı ülkelerdeki beklentilerini incelemesi ve 2022'de mevcut olan emeklilik sistemini varsaymasıyla yapılan analizlere göre, Birleşik Krallık'taki temel devlet emekli maaşı, diğer zengin ülkelerle karşılaştırıldığında düşük görünüyor. Bu durum, sistemin çalışanları mesleki emeklilik planlarına otomatik olarak kaydetmesini de içeriyor.
Bu iki unsur birlikte değerlendirildiğinde, Birleşik Krallık'taki vergi sonrası emeklilik yardımları, ortalama Birleşik Krallık kazançlarının %54,2'si iken, zengin ülkelerdeki ortalama %63,2 ile karşılaştırılıyor. Ancak, Birleşik Krallık'ta daha yaygın olan diğer mesleki ve özel emeklilik fonlarından elde edilen gelir de dikkate alındığında bu fark daralıyor. Sadece devlet emekli maaşına güvenenlerin, diğer ülkelerdeki birçok emekli kişiye kıyasla daha dezavantajlı olduğu anlamına geliyor.
Bu durum, Birleşik Krallık'ta kamu emekli maaşlarına yapılan harcamaların artırılması yönünde bir argüman oluşturuyor mu? Devlet emekli maaşına yapılan harcamanın yıllık 150 milyar sterlini aşması bekleniyor ve bu, fonlanması en pahalı yardım olarak öne çıkıyor. Ancak OECD'nin diğer verileri, Birleşik Krallık devletinin ekonomisinin büyüklüğüne oranla toplam emeklilik yardımlarına, ortalama zengin bir ülkeye kıyasla daha az harcama yaptığını gösteriyor.
Bu noktada iki konu ele alınmalı. Birincisi, bu durum siyasi tercihlerle ilgilidir ve Birleşik Krallık, evrensel sağlık hizmetleri gibi kalemlere daha büyük miktarlar ayırmayı tercih etmektedir. İkincisi, yaşlanan nüfuslar göz önüne alındığında, OECD, birçok ülkede 2060 yılına kadar emeklilik için gereken miktarın önemli ölçüde artabileceğini tahmin ediyor. Andy Burnham tarafından uygulamaya konulan revize edilmiş üçlü kilit sistemi altında Birleşik Krallık için bu artışın daha az olması bekleniyor ancak yine de daha fazla borçlanma anlamına gelebilir. Mevcut durumda, Birleşik Krallık hükümetinin harcadığı her 13 sterlinin 1 sterlini mevcut borcun faizini ödemek için kullanılıyor. İtalya gibi daha cömert emeklilik sistemlerine sahip ülkeler reform baskısıyla karşı karşıya kaldı.
Bu bağlamda, işyeri emeklilik planlarına otomatik kayıt ile Birleşik Krallık, çalışanlar için evrensel özel olarak finanse edilen emeklilik planlarını zorunlu kılma konusunda oyunu önde götürüyor gibi görünüyor. Ancak bu sistem, cinsiyet emeklilik farkı gibi başka bir sorunu da gündeme getiriyor. Cinsiyet emeklilik farkı, 65 yaş ve üzeri erkekler ve kadınların ortalama emekli maaşı geliri arasındaki farktır.
Çoğu zengin ülkede tipik farkın erkekler lehine yaklaşık %22,8 olduğu bulunmuştur. Ancak Birleşik Krallık'ta kadınlar, erkeklerin aldığı maaşın üçte biri kadar emekli maaşı almaktadır. Bunun ana nedeni özel emeklilik fonlarına dayanmaktadır. Kadınlar, çalışma hayatları boyunca daha düşük ücret almış, kariyer molaları vermiş veya yarı zamanlı çalışmış olma olasılıkları daha yüksektir. Emeklilik birikimlerindeki düşüş önemli olabilir.
Büyük resmi görmek gerekirse, Birleşik Krallık emeklileri ve henüz emekli olmayanlar, diğer ülkelerde yaşam standardının daha iyi olabileceğini hissedebilirler. Ancak tüm bunlardan çıkarılacak mesaj, öfkeye kapılmak yerine harekete geçmektir. Devlet emekli maaşı yıllar içinde daha cömert hale gelmiştir, ancak diğer ülkelerdeki emeklilerle aynı yaşam standardına sahip olmak istiyorsanız, tasarruf yapmaya başlamalısınız.
